نشانی: خیابان انقلاب، ابتدای خیابان شریعتی نرسیده به خیابان حقوقی بن بست فولادوند پلاک 8

استاد محمّد احصائی از اسشتادان نامدار خوشنویسی و نقّاشی خط و گرافیک ایران عصر روز شنبه 29 تیر 1398 در محل موزه خوشنویسی ایران حاضر شدند و از نمایشگاه خوشنویسان پیشکسوت معاصر و آثار موزه بازدید کردند. در این بازدید مهندس سیّد مجتبی موسوی معاون محترم فرهنگی و هنرهای شهری سازمان زیباسازی شهر تهران حضور داشتند.

منتشرشده در اخبار موزه

چهارمین نشست موزه تخصّصی موزه خوشنویسی ایران با عنوان «قدیم نویسان معاصر جریانی نوین در خوشنویسی معاصر» عصر سه شنبه 18 تیر 1398 برگزار شد. در این نشست جمعی از استادان و هنرپژوهان شرکت داشتند، استاد کاوه تیموری از پژوهشگران عرصه خوشنویسی به ایراد سخنرانی پرداخت.

   به گزارش روابط عمومی و امور بین الملل سازمان زیباسازی شهر تهران، استاد کاوه تیموری در این نشست به طرح موضوع پرداخت و اظهار داشت: تنوّع هندسی در خوشنویسان زیاد است، برای ارزیابی اثر خوشنویسی نباید به سراغ آثار شلخته برویم بلکه باید این کار بر مبنای بهترین اثر صورت بگیرد. وی ادامه داد: مخاطب امروز خوشنویسی مخاطب چشم و گوش بسته‌ای نیست و به همین دلیل مطالعه بر روی آثار اساتید گذشته باید همراه با نقد باشد. کار رهروی معاصر اساتید قدیمی ‌این است که ارزش زیباشناختی آثار گذشته را با ارزش‌های زیباشناختی معاصر پیوند دهد. تیموری تصریح کرد: قصه قدیم نویسی چهل سال زمینه دارد؛ یعنی با شیب ملایم و منطقی اتّفاق افتاده است. اما ویژگی‌های جریان قدیم نویسی معاصر در چند بند خلاصه می‌شود. این آثار به دلیل مهاجرت و تغییر گرایش شکل گرفته‌اند و برای درک آثار قدیم نویسان باید با تامل و درک انجام شود.

     این پژوهشگر با بیان اینکه هنر تغییر خط نیازمند شرایط خاص خود است، گفت: مواجهه با ظرفیت خوشنویسی قدما، به اندازه توانمندی هنرمند خوشنویسی است، تغییر و گرایش خط از شیوه‌ای به شیوه دیگر اتفاق نمی افتد مگر اینکه مدل ذهنی و ابزار تغییر کند. ... برکتی که نهضت قدیم نویسان داشته رها شدن خوشنویسی معاصر از سیطره خوشنویسان بزرگ بوده و این نکته مهمی‌ است. اگر ما به عنوان تحول به آن نگاه کنیم می‌بینیم هنر خوشنویسی توسعه یافته و افزایش تعداد هنرمندان صاحب صلاحیت اهمیت زیادی دارد.

   استاد تیموری توضیح داد: چون قدیم نویسان امروز ما ترکیب را بهتر از گذشته می‌نویسند ضمن رفع اشکالات، خلاءهای دوران میرعماد را نیز پر کرده‌اند و ما شاهد تولید آثاری هستیم که فراتر از آثار بزرگان خوشنویسی البته با این تفاوت که ایراد ترکیب هم در این خطا مرتفع شده است. ... تلاش نوجویانه خوشنویسان باعث شده تا جریان خوشنویسی ما از یکپارچگی و شبیه نویسی آزارهنده خارج شود و به شیوه‌های معاصر تنوع بخشیده و حس زیباشناختی مخاطب را رعایت کند. وی ادامه داد: این تنوع کمک کرده که گوناگونی شیوه‌ها و توجه به علایق و سلایق مخاطبان هنری جواب داده شود. امروز با آثاری روبرو هستیم که هم ظرفیت قدیمی ‌دارند و هم ظرفیت معاصر. ترکیب این دو خط مشی، باعث بوجود آمدن موارد جدید می‌شود. ... این کار قدیم نویسان بسیار ارزشمند است و اینها در سایه سار دو اصل شجاعت و پشتکار اتّفاق افتاده است. عبور از راه کم رهرو بدون داشتن آگاهی از اتفاقاتی که رخ خواهد داد به تولید آثار متفاوت منجر خواهد شد. این پژوهشگر هنری گفت: تقلید باعث تمام شدن کار نمی‌شود و این بخشی از فرایند کار است.

منتشرشده در اخبار موزه

نمایشگاه خوشنویسان معاصر ایران عصر روز 16 تیر ماه 1398 در موزه خوشنویسی ایران آغاز به کار کرد و آثار ده تن از استادان پیشکسوت خوشنویسی آقایان محمّد احصائی، عبّاس اخوین، غلامحسین امیرخانی، کیخسرو خروش، علی راهجیری، جلیل رسولی، محمّدحسین عطّارچیان، یدالله کابلی و جهانگیر نظام العلما در معرض دید علاقه مندان قرار گرفت. در این مراسم که با حضور استادان پیشکسوت، رئیس و سه تن از اعضای شورای اسلامی شهر تهران و مدیرعامل و معاونان و مدیران سازمان زیباسازی شهر تهران برگزار شد، جمع کثیری از هنرمندان و هنردوستان و هنرجویان شرکت داشتند. در ابتدای این مراسم دکتر هومن یوسفدهی مدیر موزه خوشنویسی ایران به حاضران خوش آمد گفت و به معرّفی استادان شرکت کننده در این نمایشگاه پرداخت. مدیر موزه خوشنویسی ایران اظهار نمود:

   در این روز فرخنده به شادباش آغاز به کار نمایشگاه گروهی خوشنویسان پیشکسوت معاصر گرد هم آمده ایم که واقعه ای نادر در تاریخ خوشنویسی ایران به شمار می­آید. در این نمایشگاه آثار خسروان خطۀ خط و دردانه های ده دریا گرد آورده­ایم تا در معرض دید هنرمندان و هنردوستان قرار دهیم. آثار این نمایشگاه حاصل آفرینش هنری و خلّاقیت و ابداع ده استاد بی­نظیر و نامدار حال و آینده است و همه ما به هم­روزگاری ایشان بر زمین و زمان فخر می فروشیم.

        سخنران بعدی آیین گشایش نمایشگاه خوشنویسان پیشکسوت معاصر دکتر برزین ضرغامی مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران بود. او در این مراسم اظهار داشت: در بین هنرهای مختلف سابقه ایران در حوزه خوشنویسی سابقه‌ای بارز و چشمگیر است. بسیاری از آثار مربوط به هنرمندان ایران زینت بخش محافل، مجالس، موزه‌ها و گنجینه‌های هنری دنیا است. ... به همین دلیل ضرورت داشت که در تهران هم چنین فضایی فراهم شود. آن هم فضایی که به صورت تخصصی در اختیار اصحاب هنر بویژه خوشنویسان قرار بگیرد. دکتر ضرغامی ادامه داد: در طول یک سالی که از آغاز فعالیت موزه خوشنویسی می‌گذرد، سعی کرده‌ایم تا چراغ موزه هر روز فروزان تر از قبل شود و برای همین منظور هم برنامه‌های مختلفی را طراحی و اجرا کرده و در دستور کار داریم.
مدیرعامل سازمان زیباسازی شهرداری تهران با اشاره به برخی از برنامه‌های اجرا شده در این حوزه، تصریح کرد: برگزاری مراسم تقدیر و تجلیل از اساتید خوشنویسی استاد سلحشور، استاد اخوین و قبل از عید مراسم استاد امیرخوانی سلسله برنامه‌هایی بود که تا امروز به خوبی برگزار شده و مورد استقبال هم قرار گرفته است. وی تاکید کرد: امیدواریم بتوانیم این برنامه‌ها را ادامه دهیم و موزه خوشنویسی را به محفل و پایگاهی برای خوشنویسان تبدیل کنیم. موزه خوشنویسی می‌تواند با حضور و همکاری اساتید و هنرمندان خوشنویسی رونق بگیرد تا دینی که نسبت به این هنر داریم را ادا کرده باشیم.

   مهندس محسن ‌هاشمی رفسنجانی رئیس شورای اسلامی شهر تهران سخنران بعدی‌ این مراسم بود. وی در سخنان خود اظهار داشت: موضوع خط برای مردم ایران بسیار مهم است و خوشنویسی یکی از شاخصه‌های مهم هنر ایران نسبت به سایر کشورها محسوب می‌شود. ... اگر از این هنر مراقبت نکنیم و از دست برود، در واقع بخشی از تاریخ کشورمان را از بین برده‌ایم. به نظرم نه تنها مسئولان بلکه مردم باید نسبت به این مهم اهتمام بورزند. خانواده‌ها باید فرزندان خود را نسبت به خوشنویسی تشویق کرده و آنها را به این هنر علاقه مند کنند و نگذارند که فرزندانشان با خط بد وارد دانشگاه شوند. مهندس هاشمی‌ افزود: در مقابل کشورهای اسلامی‌ایرانی‌ها نسبت به خط اهمیت بیشتری می‌دهند و روش‌های مختلفی را برای نویسندگی داشته‌اند. رئیس شورای شهر ادامه داد: امیدوارم برگزاری نمایشگاه خوشنویسان پیشکسوت بتواند جوانان را به این هنر علاقه مند کند و در آینده شاهد جوانان خوش خط باشیم که شاگردان اساتید امروز هستند. وی با اشاره به راهکارهای توسعه هنر خوشنویسی گفت: برای اینکه هنر خوشنویسی در بین لایه‌های مختلف مردم و شهر گسترش یابد، باید از مدارس و آموزش دانش آموزان این کار را آغاز کنیم. ... در مدارس باید همانگونه که آموزش زبان خارجی و درس‌های دیگر مورد توجه قرار می‌گیرد هنر خوشنویسی هم مورد توجه قرار بگیرد. وی افزود: اساتید خوشنویسی باعث توسعه این هنر و افزایش دانشجو در این حرفه و هنر شده‌اند. خط و خطاطی در ایران اهمیت ویژه‌ای داشته و از دوران باستان این هنر به صورت بسیار جدّی مورد توجّه همه بویژه فرهیختگان قرار داشته است. وی ادامه داد: هنر خطاطی بویژه خط ایرانی همیشه سرآمد بوده و در زبان ایرانی از اهمیت خاصی برخوردار بوده البته خط عربی هم از آن بهره برده است. هاشمی ‌تصریح کرد: توسعه فضای مجازی و استفاده از رایانه باعث شد تا علاقه مندی دانش آموزان نسبت به این هنر کاهش یابد. البتّه در مدارس هم به درستی به اشاعه این هنر پرداخته نمی‌شود.
رئیس شورای شهر تهران با تاکید بر اینکه توسعه هنر جزو وظایف ذاتی شهرداری تهران است، گفت: جا دارد شهرداری تهران، برای افزایش علاقه مندی دانش آموزان که آینده سازان کشور محسوب می‌شوند از اساتید خطاط بیشتر استفاده کرده و با تامین یارانه لازم و اختصاص آن به برگزاری کلاس‌های فوق العاده در مدارس، به توسعه هنر خوشنویسی کمک کند. وی تاکید کرد: هرچقدر علاقه مندی جوانان را به هنر خوشنویسی افزایش دهیم می‌توانیم آینده بهتری را برای این هنر متصور باشیم. مهندس هاشمی ‌با بیان اینکه خط خوش نماینده یک شخصیت خوب است و اثر خوبی هم در دیگران دارد. رئیس شورای شهر تهران گفت: کمیسیون فرهنگی و هنری شورای شهر تهران نیز علاقه خاصی به خطاط‌ها دارد و اخیرا هم برخی از خیابان‌ها و معابر به نام اساتید خوشنویسی نامگذاری شده است، ما این اقدام را ادامه خواهیم داد.

   دیگر سخنران این مراسم استاد میر احمد فلسفی از استادان نامدار خوشنویسی در دورۀ معاصر و از اعضای شورای تخصّصی موزه خوشنویسی ایران، ضمن تشکّر از برگزارکنندگان و شرکت کنندگان این مراسم، اظهار داشت: این نمایشگاه یک نمایشگاه 1700 ساله است. در ایران سابقه خوشنویسی به صورت مستند حداقل به دویست سال قبل از ظهور اسلام بر می گردد. ایرانیان ضمن اینکه در تولید و ابداع خطوط مختلف اسلامی از جمله انواع خط کوفی و خطوط ششگانه پیشقدم و از مؤثّرترین ملّت ها بودند، راه مشخّصی را هم برای خودشان انتخاب کردند تا متفاوت از دیگر ملّت های اسلامی خط منحصر به فرد داشته باشند.. وی افزود: در بسیاری از کشورهای عربی خط نستعلیق را خط فارسی می شناسند. ... اهمّیت خط برای ایرانیان نیاز به بازگویی ندارد و در مجالس و محافل خارج از کشور می بینیم که حضور فرهنگ خوشنویسی در بین مردم کشورهای اسلامی به هیچ وجه قابل مقایسه با مردم ایران نیست. استاد فلسفی در ادامه اظهار داشت: خوشحالیم که موزه خوشنویسی تأسیس شده امّا معتقدیم که این نخستین قدم برای اصیل ترین و مهمترین هنر اسلامی در جهت تقویت، احیا و ترویج آن است. امیدواریم که مسئولان در این مورد توجّه لازم را داشته باشند.

دکتر حمیدرضا قلیچ خانی استاد خوشنویسی و پژوهشگر صاحب نام و عضو شورای تخصّصی موزه خوشنویسی ایران، دیگر سخنران این مراسم بود. وی یادآور شد: چهار سال پیش، راه اندازی موزه در دستور کار قرار گرفت و شورایی تشکیل و از سال 94 ساختمان فولادوند تهیه و مرمت و گنجینه‌ای برای حفظ آثار در آن فراهم شد.
وی تصریح کرد: در سال 96 موزه افتتاح و کار خودش را آغاز کرد و خوشحالیم که توانست با وجود مشکلات مالی در کنار برگزاری این نمایشگاه مراسم‌های نکوداشت را هم برگزار کند. عضو شورای تخصصی انجمن خوشنویسی با بیان اینکه بزرگداشت‌ها هم با هدف عملکرد فراجناحی انجام شده است، ادامه داد: در هفته‌های گذشته مراسم نکوداشت استاد محمد سلحشور، عباس اخوین و غلامحسین امیرخانی برگزار شد و در هفته‌های آینده هم شاهد برگزاری مراسم نکوداشت اساتید جلیل القدر: راهجیری، عطارچیان و خروش خواهیم بود. وی گفت: فعالیت دیگری که از سوی موزه انجام می‌شود نشست‌های ماهانه‌ای است که در آن درباره خطوط مختلف بحث و بررسی صورت می‌گیرد و علاقه مندان می‌توانند در آن حضور یابند.

   پس از پایان این مراسم، با حضور مهمانان حاضر تالار نمایش آثار افتتاح شد و شرکت کنندگان این مراسم آثار استادان مورد بازدید قرار دادند. قابل به ذکر است این نمایشگاه تا 31 تیر برپا خواهد بود و از ساعت 9 صبح تا 4 عصر آماده بازدید مراجعان است.

منتشرشده در اخبار موزه

در این مراسم که عصر روز یکشنبه 10 تیر 1398 برگزار شد، جمع کثیری از استادان و هنرمندان و هنردوستان شرکت داشتند. در این مراسم دکتر احمد مسجدجامعی عضو شورای شهر تهران، خانم دکتر حاجوی شهردار منطقه 7 تهران، دکتر برزین ضرغامی مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران و جمعی از مدیران و معاونین شهرداری منطقه 7 و سازمان زیباسازی و استادان برجسته خوشنویسی، دکتر محمّدحسین ساکت نماینده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در انجمن خوشنویسان ایران و جمعی از استادان و اعضای شورای راهبردی این انجمن حضور داشتند. مراسم پس از تلاوت آیاتی از قرآن کریم و پخش سرود جمهوری اسلامی ایران آغاز شد و در ابتدا دکتر هومن یوسفدهی مدیر موزه خوشنویسی ایران به عنوان میزبان مراسم، خطابه زیر ایراد نمود.

بسم­الله الرّحمن الرّحیم            هست کلید در گنج حکیم

پیش از هر چیز خدمت آقایان و بانوان هنرمند و هنردوست حاضر در جلسه خوشم می گویم و به سائقۀ میزبانی چند کلمه­ای مصدّع اوقات شریف می­شوم.

   هنر مایۀ پیوند انسان با زببایی­ها و زیبای کلّ است و در عالی­ترین درجۀ خود نسبتی با خداوند دارد و توفیق بندگان در آفرینش هنری هم بی­شک عنایت الهی است. استادان خوشنویس نیز همیشه از این عنایت خداوند لوح و قلم بهره­مند بوده­اند و از این رو به یاری ذوق و استعداد خداداد و همّت و ممارست خود قرن­هاست نی قلم را نیشکر ساخته و شهد و شکر به کام تماشائیان ریخته­اند. بر ذمّۀ ماست که این حُسن­آفرینان را قدر بدانیم و بر صدر نشانیم که شکرانه بهره­مندی از آفرینش­های هنری آنان است و وظیفه ماست که آنان را بیش از پیش به جامعه و بخصوص جوانان بشناسانیم که در این روزگار سخت بدان محتاج­اند و گرنه ساحت این بزرگان از هرگونه تعظیم و تکریم مبرّاست.

   و حمداً ثمّ حمداً ثمّ حمداً که بار دیگر سعادت با ما یار شد و توفیق یافتیم تا مراسم نکوداشت بزرگی دیگر از بزرگان ملک خط را در موزه خوشنویسی ایران برگزار کنیم. شیخ­الکتّاب روزگار ما، شورآفرین قلم استاد محمّد سلحشور که هفتاد سال از زندگی پربار خود را صرف کتابت متون ارزشمند فارسی و آفرینش قطعات زیبای هنری نمود. جمع خلق نیکو و خلّاقیت هنری از ایشان انسانی با خصایص ویژه و ارجمند ساخته است. کثرت آثار هنری گواه صادق برای همّت بلند و تلاش بسیار ایشان است. دیر زیاد این بزرگوار خداوند که آوازه­اش به سلم و صلح جهانگیر است و مصداق ستایش حضرت سنایی در حق خواجه محمّد نامی از بزرگان آن روزگار:

کلک و گفتار تو پیرایۀ فضل است و محل           لفظ و دیدار تو سرمایۀ سمع است و بصر

بشارت باد بر هنرمندان و هنردوستان که به یاری حق تعالی در نیمه دوم تیر ماه سال جاری نمایشگاه خوشنویسان پیشکسوت معاصر در همین موزه برگزار خواهد شد و ان شاء الله در ماه­های آتی هم نکوداشت بزرگانی دیگر از خطّۀ خط برگزار می­شود.

   از حضور یکایک شما مهمانان فرهنگ­دوست و هنرپرور حاضر سپاسگزارم و تشکّر ویژه خود را از مدیران و معاونان و همکاران شهرداری تهران و شهرداری­های مناطق، شهردار محترم منطقه 7 تهران، مدیرعامل محترم و معاون فرهنگی سازمان زیباسازی شهر تهران، شورای تخصّصی موزه خوشنویسی ایران و همه همکاران گرامی که در برگزاری هرچه بهتر این مراسم سهیم و شریک بودند، ابراز می­دارم و سخن را با بیتی از سلمان ساوجی به پایان می­برم:

ما چون قلم نخواهیم از دوست سرکشیدن       از دوست یک اشارت از ما به سر دویدن

   سپس استاد یدالله کابلی از استادان پیشکسوت خوشنویسی ایران به ایراد سخنرانی پرداخت. استاد کابلی سخنان خود را با بیان سابقه آشنایی خود با استاد سلحشور آغاز کرد و اظهار داشت: سال 1348 زمانی که یک محصّل دبیرستانی بودم در مسابقات قهرمانی دانش آموزی رامسر با استاد سلحشور آشنا شدم و حالا پنجاه سال است به عنوان شاگرد و همراه در کنار استاد سلحشور حضور دارم. وی ادامه داد: مقوله هنر در هر رشته‌ای ودیعه الهی محسوب می‌شود؛ به‌ویژه هنر خوشنویسی که هنری معنوی و معنایی بوده و نقش بسیار ارزشمندی در توسعه و تحکیم فرهنگ و تمدن ایران چه در گذشته و چه در عصر حاضر داشته است. استاد کابلی با اشاره به اهمیت برپایی موزه خوشنویسان ایران، افزود: این موزه‌ باعث فخر و مباهات و نشان دهنده دوران شکوهمند و تابناک این هنر است و نام ایران و ایرانی را در عرصه تمدن و فرهنگ جهان مطرح می‌کند. به گفتۀ این استاد برجسته خوشنویسی: اگر امروز در آیین نکوداشت می‌خواهیم از استاد سلحشور تقدیر کنیم باید بدانیم که می‌خواهیم از یکی از چهره‌های درخشان میراث دار این هنر تقدیر کنیم. بی تردید نام استاد محمّد سلحشور در طول هفتاد سالی که برای ترویج هنر خوشنویسی در انجمن خوشنویسان ایران حضور داشتند، برای ما به عنوان یک چهره ارزشمند و نامی‌ بلندآوازه مطرح است. وی تصریح کرد: استاد سلحشور در کنار تربیت شاگرد، 33 هزار بیت کتابت و هزاران اثر خوشنویسی خلق کرده‌اند و هر زمانیکه به آثار ایشان نگاه کنیم سیر تعالی طلبی را می‌بینیم. آثار کتابت ایشان نقش مهمی‌ در اشاعه کتابت دوران معاصر ایفا کرده است. استاد کابلی افزود: می‌دانیم که انسان همواره در کنار کار و کوشش در تلاش است تا به رسمی ‌جاودانه بیندیشد. بی تردید در دنیای هنر این کوشش، کوششی است که نقش سترگی در تعالی اندیشه هنرمند ایفا می‌کند و استاد سلحشور به موازات همه کوشش‌هایی که در عرصه خوشنویسی داشته‌اند، انسانی نیک نفس و خوش محضر بوده است.

   در ادامه این مراسم دکتر احمد مسجد جامعی عضو شورای شهر تهران به ایراد سخنرانی پرداخت و اظهار داشت: در جامعه امروز بیش از هر دوران دیگری به هنر و فرهنگ نیاز داریم و برگزاری آیین های نکوداشت می­تواند این نیازها را التیام بخشد. وی با اشاره به اینکه در نوشتارهای بسیار قدیمی‌ حتی در نخستین کتابت قرآن و تاریخچه خط کوفی می‌توان به دنبال نشانه‌هایی از خط ایرانی بود، افزود: با توجه به ویژگی‌هایی که در خط و خوشنویسی نستعلیق ایرانی وجود دارد، می‌توان نشانه‌هایی را در تاریخ پیدا کرد و دید که این سنت فرهنگی ایران در کوفه که پایگاه دوستداران حضرت علی(ع) بوده و ایرانی‌ها در آنجا حضور داشتند، استمرار پیدا کرده است.
وی با بیان اینکه این ساختارها در ثبت اسناد و در هر شکلی ادامه یافت، افزود: بنابراین تأثیر این خط را می‌توان در ایام مختلف دید، ضمن اینکه پس از آن این خط در بنا، ستون‌ها و شکل‌های دیگر هنری وارد ‌شد. خط کوفی هم که اسباب زینت بوده بعدها نقطه دار، شکل، رنگ و حرکت‌های اسلیمی‌ می‌گیرد که نشان دهنده ظرفیت خط ایرانی است. مسجدجامعی تأکید کرد: زمانی که از خط استاد محمّد سلحشور حرف می‌زنیم، یعنی از تجربه ای طولانی‌ صحبت می‌کنیم که تجربه نسل‌ ها را در خودش خلاصه کرده و یک سطر نوشته ایشان، چکیده‌ای از تاریخ شکل‌گیری خط را نشان می‌دهد. این عضو شورای شهر تهران، افزود: از این جهت حفظ حرمت خط و خوشنویسی به نوعی دفاع از فرهنگ، تاریخ و آیین این سرزمین محسوب می‌شود و خوشحالم که پایه موزه خوشنویسان گذاشته شده است. وی ادامه داد: حضور گسترده دوستداران هنر در آیین نکوداشت استاد سلحشور نشان دهنده فتوّت استاد است. امیدوارم این مراسم‌ها همچنان ادامه یابد تا محفلی برای بزرگداشت هنرمندان اهل قلم و حتی دیگر هنرمندان باشد. در جامعه امروز بیش از هر دوران دیگری به هنر و فرهنگ نیاز داریم.

   در ادامه این مراسم استاد کرمعلی شیرازی از استادان صاحب نام عرصه خوشنویسی در جایگاه سخنرانی حاضر شد و معرّفی اخلاق و آثار استاد سلحشور پرداخت. استاد شیرازی سخنان خود را چنین آغاز کرد: پنجاهسال پیش در روستای زادگاهم آب سرد استان فارس، کتاب‌های درسی همگی بجز کتاب جغرافیا که رنگی بود، سیاه و سفید بودند. آن کتاب رنگی به خط استاد سلحشور مزیّن بود و شاید اوّلین بار چشم من با خط استاد در آنجا آشنا شد. وی ادامه داد: استاد سلحشور شاگرد استادان بزرگی چون کاوه و زرین خط بود و ویژگی‌های اخلاقی این بزرگان هم همیشه در منش ایشان به خوبی آشکار است. استاد شیرازی با اشاره به حضور استاد سلحشور در انجمن خوشنویسان، گفت: استاد سلحشور از طریق یک آتلیه امرار معاش می‌کرد و از لحاظ مالی بی نیاز بودند. از این رو حضور ایشان در انجمن خوشنویسان ایران حضوری همراه با عشق بود نه نیاز. این استاد خوشنویسی اضافه کرد: حضور استاد در سالیان متمادی در انجمن خوشنویسان بدون دریافت هرگونه وجهی به عنوان رئیس و عضو شورای عالی و عضو هیات ارزش یابی بوده و هنوز هم همین روش هم ادامه دارد. وی با بیان اینکه استاد سلحشور اهمیت ویژه‌ای برای جوان‌ها قائل است، تاکید کرد: استاد سلحشور کتاب‌هایی را به جوان‌های هنرمند سفارش می‌دهد و همواره بر پشتیبانی از جوانان تاکید دارد تا این افراد بتوانند به هنرمندان حرفه‌ای تبدیل شوند.
شیرازی تاکید کرد: نه خود انجمن خوشنویسان توان چنین کاری را داشت نه بخش دولتی در این زمینه فعالیتی می‌کند اما استاد سلحشور به تنهایی در این راه قدم برداشت. این استاد خوشنویسی اضافه کرد: پشتکار استاد سلحشور مثال زدنی است، هنوز هم استاد با وجود سن بالا در تکاپوی انجام کارهای هنری و همچنین کارهای انجمن است. به نظرم نظم زندگی گمشده امروز در بین نسل‌های جدید ناشی از بی توجهی به بزرگان هنر و فرهنگ است. وی تأکید کرد: یکی از ویژگی‌های مهم استاد سلحشور عملکرد فراجناحی ایشان است، تاکنون ندیده‌ام در جشنواره‌ هایی که ایشان داور آن بوده، به سمت کسی کششی داشته باشد و همیشه براساس عدالت برخورد کرده‌اند.

   سخنران بعدی این مراسم استاد امیر احمد فلسفی از استادان برجسته خوشنویسی و عضو شورای تخصّصی موزه خوشنویسی ایران بود. وی با بیان اینکه صحبت کردن درباره استاد محمدسلحشور هم سخت است و هم آسان، ادامه داد: ایشان هفتاد سال در عرصه هنر تلاش کرده‌اند و نمی‌توان همه اتّفاقات این سال‌ها را در چند جمله بیان کرد. وی ادامه داد: نباید کسانی که در عرصه ارتقای هنر کشور تلاش کرده‌اند، فراموش کنیم. اگر این هنرمندان نبودند، امروز هنر حال و روز دیگری داشت. احترام و ارزش گذاری هنر هنرمندان نیاز اصلی برای تداوم فرهنگ کشور است. استاد فلسفی افزود: استاد سلحشور این فرصت را داشته‌اند که در حضور اساتید بزرگی چون مرحوم استاد حسن زرین خط، علی اکبر کاوه و مرحوم استاد سید حسین میرخانی حضور داشته و از آنها هنر بیاموزند. همین امر سبب شد غیر از تلاشی که استاد داشتند حلاوتی در خط ایشان به‌ وجود بیاید که هر کارشناسی بتواند خط استاد سلحشور را بشناسد. ایشان از 22 سالگی کار حرفه‌ای خوشنویسی و کتابت را در زمینه چاپ و عرضه عمومی ‌شروع کرد. این بدین معناست که کار ایشان به قدری قابل قبول بوده که در جوانی کتاب‌های درسی را در کنار اساتید بزرگ زمانه، به ایشان هم سفارش می‌دادند. وی تصریح کرد: نسلی که بیش از شصت سال دارند خط استاد سلحشور را در کتاب‌های درسی به خوبی می‌شناسند. دیدن آثار این استاد در هنرمندان آثار مثبتی را به همراه دارد که می‌تواند برای همه ما چراغ راه باشد. استاد فلسفی گفت: امیدوارم استاد سلحشور آثار فاخر خود را به زودی در اختیار دیگران قرار دهد تا همه ببینند که در دهه‌های گذشته چه اقداماتی را برای ارتقای هنر انجام داده‌ است. این استاد خوشنویسی با تأکید بر اینکه اساتید امروز هنر خوشنویسی باید به هنر اصیل توجّه داشته باشند، اظهارکرد: امروز مدارک استادی زیادی صادر شده و من توصیه می‌کنم این استادان آثار امروز را با آثار استاد در آن سال‌ها مقایسه کنند تا ببینند که اثر خوشنویسی استاد سلحشور در چه سطح و حدّی قرار دارد.

   در خلال این مراسم باشکوه کلیپ هایی درباره زندگی ، آثار و نظرات استادان درباره ایشان پخش شد و هنرمندان آقایان یوسف وند و پوریا خاکپور به اجرای موسیقی زنده پرداختند. پس از آن مراسم اعطای لوح تقدیر دکتر پیروز حناچی شهردار محترم تهران و تقدیم هدایا برگزار شد و از پرتره عکّاسی اثر استاد مهرداد اسکویی و پرتره نقّاشی اثر استاد محسن ناصریان رونمایی شد. متن لوح تقدیر شهردار تهران به شرح زیر قرائت شد:

هوالجمیل

فرهنگ ایران اسلامی در طول سده­های متمادی در پرتو آفرینش دانشمندان و هنرمندان فرهیخته و توانا بالیده است؛ بزرگانی که آسمان علم و هنر را با آثار گرانقدر خود نورباران کرده­اند. استادان خوشنویسی در این عرصه جایگاه ویژه­ای داشته و دارند و با کلک خیال­انگیز و دلنشین خود به خلق آثار ماندگار پرداخته و شکوه هنر ایران را به رخ جهانیان کشیده­اند. هزاران آفرین بر چشمِ تیزبین و زیبایی­گزین و دستِ نادره­کار و بدیع­نگار این بزرگان باد!

جناب استاد محمّد سلحشور

این لوح به پاس هفتاد سال آفرینش هنری و حضور مستمر جناب عالی در عرصۀ آموزش و ترویج هنر خوشنویسی به شما اهدا می­گردد. چراغ عمر و هنرتان چون همیشه فروزان باد.

                                                                                               پیروز حناچی

                                                         شهردار تهران

 

منتشرشده در اخبار موزه

مدیر محترم مرکز خوشنویسی بین الملل و همراهان صبح روز 29 خرداد 1398 از موزه خوشنویسی ایران بازدید کردند. در این دیدار در خصوص برقراری ارتباط خوشنویسان ایران با خوشنویسان دیگر کشورها و برگزاری نشست در موضوع خوشنویسی ملل و برگزاری نمایشگاههای بین المللی گفت و گو و تبادل نظر شد.   

منتشرشده در بازدید کنندگان

خانم دکتر سمیّه حاجوی شهردار محترم منطقه 7 تهران عصر روز 28 خرداد 1398 به اتّفاق همراهان از بخش های مختلف موزه خوشنویسی ایران بازدید کردند. در این دیدار بانو شفیقه رهیده همسر شادروان دکتر حسن حبیبی و آقای محمّد گودرزی رئیس اداره زیباسازی منطقه حضور داشتند.

منتشرشده در اخبار موزه

سومین نشست تخصّصی موزه خوشنویسی ایران با عنوان «تحلیل زیبایی شناختی نسخ ایرانی در نسبت با نسخ یاقوتی و عثمانی» روز چهارشنبه ۲۲ خرداد ۱۳۹۸در موزه خوشنویسی ایران برگزار شد. دراین نشست که با حضور جمعی از استادان و پژوهشگران عرصه خوشنویسی و هنرجویان برگزار شد، آقایان استاد احمد عبدالرّضایی و استاد علیرضا هاشمی نژاد در رابطه با موضوع نشست به ایراد سخن پرداختند و در ادامه به پرسش های حاضران پاسخ دادند. تعدادی از حاضران جلسه از شهرهای دور و نزدیک از جمله بابل و قم در این نشست شرکت کرده بودند.

منتشرشده در اخبار موزه

صبح روز یکشنبه استاد علی راهجیری از استادان صاحب­نام و پیشکسوت هنر خوشنویسی از موزۀ خوشنویسی ایران دیدار کردند. در این دیدار استاد عطّارچیان در جریان برنامه­های این موزه در سال جاری قرار گرفتند و در این زمینه رهنمودهایی ارائه کردند.

منتشرشده در اخبار موزه

به نام خداوند جان­آفــریـن                 حکیم سخن در زبان آفرین

خوشنویسی ایرانی یکی از ارزشمندترین مواریث نیاکان هنرمند و هنرشناس و هنردوست ماست و قرن­هاست کام ایرانیان به شیرین­کاری استادان چیره­دست این هنر متعالی شکرین است؛ نیکورقمانی که خامه بر میدان کاغذ راندند و انواع خطوط را به کمال رساندند. در این میان ساقیان خوش­دست خمخانۀ نستعلیق چه شراب­های معنوی پیمودند و چه کام­ها تازه کردند و چه مستی­ها فزودند: میر علی تبریزی، مالک دیلمی، شاه محمود نیشابوری، عبدی نیشابوری، سلطان­علی مشهدی، عبدالجبّار اصفهانی، عبدالغفّار تبریزی، باباشاه اصفهانی، میرعلی هروی، میر عماد قزوینی، حسن خان شاملو، ابوتراب اصفهانی، عبدالرّشید دیلمی، علیرضا عبّاسی، نورای لاهیجی، فضل­الله ساوجی، میرزا غلامرضا اصفهانی، وصال شیرازی و فرزندانش، مهدی شریف شیرازی، محمّدابراهیم تهرانی، میر سیّدعلی تهرانی، محمّدکاظم تهرانی، عمادالکتّاب سیفی قزوینی، محمّدرضا کلهر و ده­ها خوشنویس زبردست و نادره­کار دیگر. در روزگار ما نیز استادان نامداری آسمان نستعلیق را نورباران کرده­اند و مشّاطه­گر جمال خط شده­اند که هر یک مایۀ مباهات ایران­زمین ­اند و از بیم ترک نامی، نامشان برنمی­شمارم.

   امروز مفتخریم که مراسم نکوداشت خورشید درخشان دیگری از کهکشان هنر را در موزه خوشنویسی ایران برگزار می­کنیم، فخر قلم استاد عبّاس اخوین که شصت سال از عمر پُربار خویش را به سائقۀ استعداد خداداد صَرف خلق آثار فاخر هنری و کشف استعدادها و آموزش هنرآموزان کرده­اند. همین محفل بشکوه شاهد عادل جایگاه رفیع استاد اخوین در میان هنرمندان و استادان خوشنویسی ایران است. بی­شک مقام بلند این رادمرد فرزانه و محتشم را سخنرانان دانشمند این مراسم نیکوتر و رساتر از من بازخواهند گفت و این مهم را بدیشان وامی­گذارم و به زمزمۀ بیتی از امیر معزّی شاعر نامدار اواخر قرن پنجم و اوایل قرن ششم بسنده می­کنم که گویی در وصف ایشان سروده است:

سِحرِ صِرف و مُشکِ ناب و لؤلؤ مکنون به هم         هـر سه هـنـگـام کتـابـت زیـر اقــلام آورد

در اینجا این مژده را به مهمانان گرامی و جامعه هنری کشور می­دهم که به خواست پروردگار برگزاری مراسم نکوداشت قلّه­های خوشنویسی ایران با حمایت و هدایت مدیرعامل محترم سازمان زیباسازی شهر تهران در این موزه ادامه خواهد یافت.

   از حضور گرم و صمیمانه شما استادان و هنرجویان و هنردوستان گرامی و دیگر مهمانان ارجمند بویژه اعضای محترم شورای شهر تهران، دکتر سیّد مجتبی حسینی معاون محترم فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مدیران و معاونان محترم شهرداری تهران و شهرداری­های مناطق سپاسگزاری می­کنم.

   در پایان از مدیرعامل محترم و مدیران و معاونان محترم سازمان زیباسازی شهر تهران و همه همکاران گرامی­ام در این سازمان و موزه خوشنویسی ایران، شورای تخصّصی موزه و جناب آقای کاوه اخوین فرزند خلف و شایسته استاد اخوین که در برگزاری هرچه باشکوه­تر این مراسم سهیم بوده­اند، سپاسگزاری می­کنم و برای همگی آرزوی توفیق روزافزون دارم. سخن را با بیتی از اشرف مازندرانی شاعر و خوشنویس عصر صفوی به پایان می­برم:

ز نستعلیق­گو یاقـوتِ لب ریحان­خطی دارم                      کز انگشت شهادت می­کشد خط بر غبار من

منتشرشده در اخبار موزه

   مراسم نکوداشت استاد عبّاس اخوین عصر روز یکشنبه 8 اردیبهشت 1398 با حضور جمع کثیری از استادان صاحب نام و هنرمندان و هنرجویان و علاقه مندان در موزه خوشنویسی ایران برگزار شد. در این مراسم دکتر احمد مسجدجامعی عضو شورای اسلامی شهر تهران، سید مجتبی حسین معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، دکتر برزین ضرغامی مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران، سیّد مجتبی موسوی معاون فرهنگی و هنرهای شهری سازمان و چند تن از اعضای شورای عالی انجمن خوشنویسان ایران حضور داشتند. مراسم پس از قرائت قرآن کریم و پخش سرود جمهوری اسلامی ایران آغاز شد. در این مراسم نماهنگ هایی درباره آثار و زندگی استاد اخوین، سخنان چند تن از استادان خوشنویسی درباره ایشان و ... پخش شد.

   در ابتدای این مراسم دکتر برزین ضرغامی مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران گفت: خوشحالیم که امروز در حال برگزاری دومین مراسم نکوداشت خوشنویسان معاصر کشور هستیم. وی ضمن خیرمقدم به دکتر مسجدجامعی عضو شورای شهر تهران، اظهار داشت: بدون تردید بسیاری از فعالیت های فرهنگی و هنری شهر تهران که امروزه سامان گرفته، نتیجه حضور، توجّه و پیگیرهای ایشان در جایگاه های مختلف فرهنگی و هنری بوده است و افتتاح موزه خوشنویسی ایران نیز بر اساس پیگیری و اهتمام دکتر مسجدجامعی بوده است و حضور وی می تواند فعالیت های بیشتری را در حوزه فرهنگ و هنر کشور رقم بزند. مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران افزود: ساختمان موزه خوشنویسی نیز جزو یکی از خانه های تاریخی تهران است و امیدوارم با توجه بیشتر مدیریت موزه، شاهد برگزاری بیشتر و باشکوه تر برنامه هایی از این دست در موزه خوشنویسی ایران باشیم. وی با اشاره به برگزاری ‌مراسم نکوداشت استاد غلامحسین امیرخانی در سال گذشته، گفت: امروز شاهد برگزاری مراسم نکوداشت استاد اخوین هستیم و این مراسم به پاس تجلیل از زحمات این استاد بزرگوار برپا شده است. استاد اخوین حق معلمی بر گردن هنر خوشنویسی این ‌کشور دارد و توانسته با ویژگی های فوق العاده در این حوزه شاگردان با اخلاقی تربیت کند. دکتر ضرغامی با اشاره به نزدیکی روز معلم، افزود: استاد اخوین هر ویژگیی را که یک معلم باید داشته باشد، از نظر اخلاق و رفتار دارد. یکی از ویژگی های استاد اولویت دادن به حوزه آموزش و تربیت شاگردان با اخلاق در حوزه خوشنویسی است و امیدوارم شاگردان استاد بتوانند همانند وی در حوزه خوشنویسی خوش بدرخشند. مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران با بیان اینکه سازمان های مختلفی در شهرداری تهران در حوزه فرهنگ و هنر فعالیت می کنند، بیان‌ کرد: سازمان زیباسازی یکی از سازمان هایی است که با برگزاری مراسم های مختلف در حوزه فرهنگ‌و هنر اقداماتی انجام داده است که با استعانت از خداوند متعال و با جدیت تمام همکاران تداوم خواهد یافت.

دکتر هومن یوسفدهی مدیر موزه خوشنویسی ایران ضمن خوشامدگویی به مهمانان حاضر به بیان جایگاه خوشنویسان بویژه استادان نستعلیق در هنر ایران پرداخت. وی اظهار داشت: خوشنویسی ایرانی یکی از ارزشمندترین مواریث نیاکان هنرمند و هنرشناس و هنردوست ماست و قرن­هاست کام ایرانیان به شیرین­کاری استادان چیره­دست این هنر متعالی شکرین است؛ نیکورقمانی که خامه بر میدان کاغذ راندند و انواع خطوط را به کمال رساندند. وی سپس افزود: همین محفل بشکوه شاهد عادل جایگاه رفیع استاد اخوین در میان هنرمندان و استادان خوشنویسی ایران است. وی در پایان از حمایت های مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران و مدیران و معاونان و کارکنان این سازمان و نیز اعضای شورای تخصّصی و کارکنان موزه قدردانی کرد.

استاد محمدصادق احدپور از استادان خوشنویسی و از سخنرانان این مراسم در خصوص هنر خوشنویسی و جایگاه و منش استاد اخوین بیاناتی ایراد کرد. استاد احدپور اظهار داشت: اشتیاق و علاقه زیادی نسبت به مکتب و شیوه استاد اخوین در جامعه خوشنویسی وجود دارد. وی افزود: یکی از کارهای ارزشمند خوشنویسان کشور، دعوت مردم به زیبایی هاست. در خوشنویسی همه افراد در همان آغاز می توانند ایراد کار خود را مشاهده و برای بهتر شدن اثر کارهای بهتری انجام دهند. استاد احدپور با بیان اینکه خوشنویسان برای دستیابی به حد کمال خوشنویسی، همیشه به دنبال رشد بهتر و زیباتر شدن آثار خود هستند، بیان کرد: اینکه خط می نویسم و خود را در معرض نقد قرار می دهیم، نشان می دهد که خوشنویسی یک امر باطنی و عرفانی است. معتقدم در خوشنویسی موضوع جستجوی خود فرد وجود دارد. به گفته وی اندکی از مسیر خوشنویسی مربوط به کسانی است که به عنوان راهنما و معلم فعالیت می کنند. استاد همیشه با آموزش شاگرد او را با خود آشنا می کند و همین اتفاق باعث به وجود آمدن یک جریان زیبا می شود.

   سخنران بعدی این مراسم دکتر حمیدرضا قلیچ خانی از اعضای شورای تخصصی موزه خوشنویسی ایران بود. به گفتۀ دکتر قلیچ خانی: در سال گذشته اعضای شورای تخصصی موزه پیشنهاد برگزاری مراسم نکوداشت استاد اخوین را مطرح کردند، ولی استاد راضی به برگزاری چنین مراسمی نبودند. اما با تلاش فراوان سازمان زیباسازی امروز شاهد برگزاری چنین مراسمی در موزه خوشنویسی ایران هستیم. دکتر قلیچ خانی با بیان اینکه از زمان به وجود آمدن خط نستعلیق، این خط همیشه با فراز و نشیب های زیادی همراه بوده است، افزود: این خط در دوره صفوی به اوج خود رسید و امروزه همگان آن سبک و سیاق را می پسندند. وی با بیان اینکه در دوره قاجار خوشنویسان به عصر طلایی خود بازگشتند، یادآور شد: این اتّفاق در ادبیّات هم افتاد و ما شاهد بازگشت ادبیات به سبک سعدی، حافظ، فردوسی و ... هستیم. عضو شورای تخصصی موزه خوشنویسی ایران با بیان اینکه در حوزه خوشنویسی استادان نستعلیق بیشتر دنباله رو خط میرعماد قزوینی هستند، افزود: بسیاری از هنرمندان نیز به سبک خوشنویسان قاجار و دیگران گرایش پیدا کرده اند، اما خط استاد اخوین یک سبک شخصی است. قلیچ خانی در ادامه با تأکید بر اینکه سبک کار استاد اخوین مشخّص، پاکیزه و دقیق است، گفت: بسیاری از علاقه‌مندان و هنرمندان معتقدند که آثار استاد اخوین اثر انگشت ایشان را دارد و به راحتی قابل تشخیص است. دکتر قلیچ خانی در ادامه غزلی از دکتر احسان الله شکراللهی، مدیر مرکز تحقیقات فارسی رایزنی فرهنگی ایران در دهلی، را که در ستایش استاد اخوین سروده شده بود، قرائت کرد.

   دکتر احمد مسجد جامعی عضو شورای اسلامی شهر تهران دیگر سخنران این مراسم بود. دکتر مسجد جامعی به بیان اهمیّت و جایگاه هنر خوشنویسی و مقام استاد اخوین در هنر ایران به ایراد سخنرانی پرداخت.

   در ادامه این مراسم برنامه زنده موسیقی سنّتی اجرا شد. اجرای موسیقی این مراسم را آقایان سیّد محسن حسینی (آواز)، احسان عبایی (نوازنده تار) و مهدی رنگین کمان (نوازنده تنبک) بر عهده داشتند.

در پایان لوح قدردانی دکتر پیروز حناچی شهردار تهران و هدایایی از طرف سازمان زیباسازی شهر تهران و شورای عالی انجمن خوشنویسان ایران به استاد عبّاس اخوین تقدیم شد. در لوح اهدایی شهردار تهران چنین آمده است:

   « به نام خداوند زیبایی آفرین. فرهنگ و هنر ایران اسلامی صدها سال است که در پرتو هوشمندی و نوآوری نخبگان و هنرمندان این سرزمین بالیده و چون مهر تابنده بر تمدّن بشری پرتوافشان است. در این میان نادره کاران عرصۀ خوشنویسی با دست و قلم توانای خود فرهنگ و هنر مام میهن را جلوه و شکوهی دیگر بخشیده اند و بینندگان این تماشاگه پر رمز و راز را به شگفتی واداشته اند. استاد عبّاس اخوین این لوح به پاس چند دهه آفرینش هنری و تلاش برای آموزش و اعتلای هنر خوشنویسی به شما تقدیم می گردد. عمر و عزّتتان افزون باد. دکتر پیروز حناچی شهردار تهران».

منتشرشده در اخبار موزه
صفحه1 از3

طراحی، پیاده سازی و اجرا : گروه نرم افزاری یاسین رسانه